| ma | di | wo | do | vr | za | zo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | ||||||
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |
| 30 |
Zie de Contrabas voor verdere berichtgeving, fait divers, vertalingen, dichterspagina's en Friese poëzie. En voor veel, veel meer.
Dit weblog blijft gewoon staan, als archief. Zodat jullie alle berichten nog lang kunnen nalezen.
Tot bij De Contrabas.
Morgen verhuis ik naar het nieuwe poëzieforum De Contrabas. Daar heeft Ton van 't Hof zich al metterwoon gevestigd, met medeneming van 1hundred1 en Poëziepamflet. Zoals jullie kunnen zien hebben ook de Friezen van Farsk zich aangesloten. Daarnaast zijn Ruben van Gogh, Arnoud van Adrichem, Han van der Vegt, Joris Lenstra (o.v.) en Richard Steegmans als redacteuren aan het weblog verbonden. Over een uitgebreide recensiesite wordt nog nagedacht. Nadere mededelingen over nieuwe medewerkers volgen.
Dit weblog blijft gewoon staan, als archief. Zodat jullie alle berichten nog lang kunnen nalezen.
Tot bij De Contrabas.
Mettes doet vandaag de debuutbundel van een dichter die mij na aan het hart ligt: Catharina Blaauwendraad. Vanavond zal ik zijn tekst nader bestuderen, voordat ik er het degen van mijn gramstorigheid op los ga laten. Achter de vorige zin hoort een ironieteken.
Starik bericht: 'Twee kletsstukjes op het weblog van Starik.' Ik heb de kletsmajoors gelezen en vind: 'Mooie stadsobservaties.'
Gelezen op Subliterair: Theater zwembad de Regentes viert de zomer aan zee met een serie avonden waarbij het publiek eten, muziek en poezie krijgt voorgeschoteld voor de prijs van €32,50. Het concept is simpel: Een buffet, een band en een dichter. In strandpaviljoen de Kwartel zijn het op 18 aug Smutfish (country noir) en Alfred Schaffer die het spits afbijten (berichtgeving achteraf, een nieuwe trend, CB). Ze worden gevolgd door: Eva (singersongwriter) en Vrouwkje Tuinman (20 aug), Cecile Morel (country) en Neeltje Maria Min (25 aug), Slau (Nederpop) en Menno Wigman (26 aug). Voor meer info: De Regentes.
Dichtbundel van de week op Literair Nederland: Valtijd van overschrijfster Margreet Schouwenaar. De recensent van dienst zegt: 'Ze werd eerder eens beschuldigd van sterke overeenkomsten in woordgebruik met het werk van Piet Gerbrandy, waar Gerbrandy zelf haar in een nare recensie boos op wees. De discussie is langzaam weggeëbd, nadat de poëet en recensent Remco Ekkers hier nog een briefwisseling met Gerbrandy over had. Uiteindelijk wilde Gerbrandy Schouwenaar niet van plagiaat beschuldigen maar boos was hij nog wel.' Of: hoe iemand een zalvende samenvatting van een kwestie kan geven, daarbij de rol van Ekkers licht overdrijvend en de recensie van Gerbrandy wat merkwaardig sammenvattend. Lees het Dagblad voor meer correcte informatie.
Wie kent het werk van Catharina van der Linden (1909-2002) (zie ook op Antiqbook)? In november verschijnt een bloemlezing uit haar werk bij Querido, onder de titel Mijn duizendbladig boek. Ik herinner me dat ik midden jaren tachtig stapels bundels van haar bij de Slegte zag liggen, maar heb er nooit een gekocht. Jammer.
Op het weblog van Maria van Daalen staat op 11 augustus een stukje over Van der Linden. Van Daalen levert het voorwoord bij de uitgave. Ik citeer uit haar logbericht: 'Haar werk is een schoolvoorbeeld van de beklemmende oeverloosheid in een leven dat Aan De Kunst Gewijd is. Net zo'n mythe als het monster van Loch Ness. Er is blijkbaar een grote bevrediging in het zoeken naar iets dat niet bestaat, en waarvan ook van tevoren ruim bekend is dat het niet bestaat, en dus niet gevonden kan worden.'
Vannacht ontving ik een aantal sms-jes van Nanne Nauta, die tesamen dit bericht vormden:
'Donderdag 18-8 was er weer een Dichterbij in ACU te Utrecht. Ioana had dit keer Alex Franken, Pom Wolff, Jennifer en Nanne Nauta weten te strikken voor een bijdrage. Gezien de temperatuur en de hoeveelheid publiek die op dit evenement waren afgekomen, vond het geheel in de tuin van de buren plaats.
Onder inspirerend presentatorschap van Joris, trapte Alex af met een aantal gedichten uit het hoofd en besloot met wat liedjes inclusief guitaarbegeleiding. Dit laatste genre (à la Cornelis Vreeswijk) ligt hem duidelijk goed. Vervolgens was ondergetekende aan de beurt. Een reactie uit het publiek was dat ik nogal duivelskijkend was overgekomen, voorwaar geen slechte prestatie in deze locatie met de coctail bar from hell en zijn gothicbevolking.
Jennifer las een aantal gedichten voor van toen ze elf jaar was en probeerde mij verder wegwijs te maken in allerlei subculturen rond punk en gothic. Het geheel werd besloten door Pom Wolff. Slechts wetend dat hij vaak optreed, was ik ietwat verrast dat hij voorlas ipv uit het hoofd te proclameren.
Daarna was het nog lang warm en zwoel in de stad vol introductiekoorts, Nanne'
Sinds gisteren, tot 21 augustus: De voorstelling 'Rakelings de Golven', gespeeld op de NDSM-werf. Han van der Vegt doet aan de voorstelling mee en bericht: 'Ik doe zelf 'Experimenten', 'Prontelard' staat op band en 'Drift' op de appelkistjes, maar daar gaat het niet om, ze vormen onderdeel van de totale voorstelling. Er staat daar een enorme stelling waarin boten, campeerbusjes, kledingmagazijnen, kunstwerken, mensen, boeken en weet ik wat een plaats krijgen. Het is erg spannen omdat niemand nog enig idee heeft of al die elementen goed samen gaan werken.' Han doet ook een surprise-act, dus allen erheen. Morgen en overmorgen nog, van 19.00-21.00 uur, Neveritaweg 15 in Amsterdam.
Gelezen op Parlando: vanmiddag was Geert Buelens bij neon. De uitzending zou te beluisteren moeten zijn, maar ik weet nog niet waar.
Ook op Parlando: Ramsey Nasrs vierde stadsgedicht, dat ik wel kon beluisteren en zelfs lezen. Na horen en lezen dacht ik: 'Ach ja, het is maar een stadsgedicht.'
Een nieuw gedicht van Lucas Laherto Hirsch.
De Tzum-prijs (van het tijdschrift Tzum gaat elk jaar naar de beste zin in verhalend proza, het voorafgaand jaar verschenen. In 2002 won Paul Mennes, in 2003 Doeschka Meijsing en in 2004 Stijn Aerden. De winnaar krijgt naast een fraaie beker ook een bedrag aan euro's dat gelijk is aan het aantal woorden in de zin. Dit jaar is dat 35 euro, voor de volgende zin: 'Trekt ie daaropvervolgends z'n broek naar omlaag, gaat met die harige aars van hem boven de chili hangen en zet ie me daar toch z'n dikke darm open dat Noach kon fluiten naar berg Ararat.' Deze zin is uit.... inderdaad, Het grote baggerboek van prozaïst en dichter Ilja Leonard Pfeijffer.
Op het weblog van Coen Peppelenbos staat het volgende over de overwegingen rond de toekenning van de prijs:
'De jury (de redactie van het literaire blad Tzum: Gideon van Ligten, Peter Middendorp en Coen Peppelenbos) vond het opvallend dat dit jaar een groot aantal ingezonden zinnen een nogal onsmakelijke inhoud hadden. De huidige discussie over de toenemende verruwing in de maatschappij ziet de jury weerspiegeld in de genomineerde teksten. Dat neemt niet weg dat Ilja Leonard Pfeijffer in zijn roman de meest oorspronkelijke zinnen van 2004 heeft geschreven. De hoofdpersoon van de roman, een baggeraar, gebruikt een merkwaardig soort spreektaal en schrijftaal door elkaar heen. Aan de ene kant is de zin plat van inhoud en er zitten zelfs taalfouten (taalvernieuwingen volgens de jury) in, maar die zijn door de geconstrueerdheid ervan hoogkomisch en getuigen van eruditie en vakmanschap. Pfeijffer werd met maar liefst drie zinnen genomineerd (het maximum), maar dat aantal is niets vergeleken bij het aantal zinnen uit zijn roman dat voor nominatie in aanmerking kwam.'
Vandaag wordt hier de CV geïnstalleerd. Ik zit in het laatste hoekje van het huis dat onbezet is door installateurs, te wachten tot het voorbij is. Bemoedigend feit: de chef-installateur heet Madoc. Misschien heet zijn vader Willem. Vanavond wellicht verdere berichtgeving...
Sinds enige tijd zie ik her en der reacties opduiken van ene Martijn Benders, wiens eigen website een beerput vol onfrisse gedachten is. Ik ken de man niet. Gelukkig maar. Zijn 'Lourdesgedicht' - dat zogenaamd 'gaat over' de reisangst van Ingmar Heytze, getuigt van een tamelijk grote dosis wansmaak. Je kunt iemands werk niet goed vinden, vooruit; maar expres op iemands angsten gaan staan, is sadistisch.
n.b. Benders heeft het gedicht over Ingmar Heytze licht gewijzigd. Nu figureer ik erin. Dé truc van querulanten die nergens op willen worden aangesproken. Want het is geen grof gedicht meer, dus waar maakt iemand zich druk om?
Jeroen Mettes is nog steeds bij de B, bij de B van Mark Boog deze keer, wiens nieuwe bundel hij bespreekt, waarna hij in de commentaren met zichzelf in discussie treedt.
Parlan.doc - de rubriek die Vlaamse dichters een maand in de schijnwerpers zet - heeft in Joris Denoo een aardige, maar vandaag wel wat luidruchtige gast. Hij is boos en heeft weinig goede woorden over voor het establishment. Daarom wil hij een monument oprichten voor 'de onbekende dichter'. Als ik goed gelezen heb wordt het monument een soort omgekeerde, de grond in gerichte en papieren versie van de IJzertoren: 'Het liefst kies ik een leeg pleintje in een volstrekt anoniem dorp, en mijn voorkeur betreft het idee van de vergeetput. Er zou bijvoorbeeld van alles in gedumpt kunnen worden: al het papier dat zijn weg niet gevonden heeft naar de gedrukte openbaarheid middels uitgeverijen, boeken, tijdschriften, kranten, jury's, kliekjes en andere heilige huisjes of cenakels.'
De dichtader van Abe de Vries is opnieuw geraakt. Het resultaat: Ex Ponto. Nog iets: ik begrijp niet waarom zijn website - Oranzjery de kopspiker - ineens zo fellig blauw moet zijn.
Peter M. van der Linden schreef gisteren nadat hij uit het café kwam nog een verjaardagsvers.
De poll gaat dicht, en met een duidelijke uitslag.
Bart Droog... 'moet weer meer aan Rottend Staal gaan doen' [36.1%], Bart Droog... 'is lief' [25%] en Bart Droog... 'come back!' [13.9%] zorgen voor een overweldigende meerderheid van 75% die zich positief uitlaat over een snelle doorstart van Rottend Staal. Vooral het gegeven dat 25% Bart lief vindt, zal hem veel plezier doen. Bart, aan het werk!
En alweer slaat Alain Delmotte toe, op Poëzierapport. Nu geeft hij een verdiende acht aan de nieuwe bundel van Rozalie Hirs: [Speling].
.... en wel vandaag. Onze vaste gast is ergens in de veertig geworden. Allemaal: EEEEEEeeeeerrrrr is er een jarig hoera hoera......
Beste lezers, ik ben vanochtend en een deel van de middag even weg. Tot later. Oh ja, reageren jullie - en zonder dollen - op de laatste reactie onder dit bericht?
Hieronder het artikel dat Hannah Jansen heeft geschreven voor de website van Boekblad. Het artikel bevat - hé - voor het eerst de naam van het nieuwe poëzieforum. Voor de mensen die daar gaan kijken: er wordt nog aan gewerkt.
Nieuw poëzieplatform De Contrabas
15 augustus 2005 - De websites Poëziepamflet, 1hundred1 en het weblog van De Contrabas gaan één Nederlandstalig poëzieplatform vormen. De redactie wordt gevoerd door Chrétien Breukers, na de breuk met uitgeverij Holland poëzieredacteur bij uitgeverij BnM, en A.T. van 't Hof.
De website gaat www.decontrabas.com heten, en is een nieuwssite over poëzie. Naast het nieuws is er ruimte voor opiniestukken, interviews en recensies, maar ook voor primair werk en dichterspagina's. 'We willen een zo breed mogelijk forum zijn voor dichters en poëzieliefhebbers,' zegt Breukers. De site zal ook aandacht besteden aan buitenlandse poëzie en samenwerking aangaan met vergelijkbare sites in landen als Duitsland, Frankrijk, Engeland en de Verenigde Staten. Met uitgeverijen zullen ze geen directe samenwerking aangaan.
Breukers en Van 't Hof kwamen met het idee gezamenlijk een website te beginnen, omdat ze graag alle informatie van de verschillende sites bij elkaar wilden brengen. 'Het is een voordeel om veel informatie, dus en de recensies en de gedichten, op één site te hebben. We vonden het tijd worden voor een groot forum, omdat de bezoekersaantallen van de sites bemoedigend zijn en de kranten steeds minder aandacht besteden aan poëzie.' Breukers is nog in onderhandeling met een aantal redacteuren over een mogelijke medewerking aan de site.
Breukers, die na een conflict over de exploitatie van de Windroos-reeks in april bij uitgeverij Holland vertrok, zet de poëzieserie onder de naam De Contrabas bij uitgeverij BnM voort. Deze reeks is niet gelieerd aan de website De Contrabas, maar het is niet ondenkbaar dat nieuws over de reeks op de website zal verschijnen. In februari volgend jaar verschijnen de eerste acht delen van Contrabas. Het doel is om acht à twaalf bundels per jaar uit te geven.
Poëziepamflet, 1hundred1 en het weblog van de Contrabas bundelen hun krachten. Dat gebundel zal op zeer korte termijn leiden tot een groot Nederlandstalige platform voor nationale en internationale poëzie, onder redactie van A.T. van 't Hof en Chrétien Breukers. Ofwel, tot een grote website, met veel nieuws, opiniestukken, recensies, interviews, dichterspagina's en vertaalde poëzie. De onderhandelingen met andere 'partijen' met wie we graag willen samenwerken, zijn in volle gang. Bovendien is het de bedoeling om een groot aantal (gerenommeerde) medewerkers aan te trekken. Kom de komende dagen nog eens langs, voor meer nieuws. Tot zover deze uitzending.
Op het weblog van Met andere zinnen staat het laatste deel van de beschouwing over Op het oog. De beschouwing gaat een beetje uit als een nachtkaars, hoewel er enig venijn in de staart zit: '(...) de bundel is het werk van mensen die op een bepaalde manier werken aan hun positie binnen het literaire veld (of is het misschien toeval dat de samenstellers zichzelf bloemlezen?). Pfeijffer doet dit heel uitgesproken, de mensen van Op het Oog doen dat op een meer verhulde manier, maar in wezen hebben ze een gelijkaardige ambitie: een stem te hebben in het hedendaagse literaire veld.'
Wie is Fernand Ronsmans? Hij duikt nu en dan hier op en heeft weinig goede woorden over voor dit weblog: '(...) het web-log van De Windroos, een onfrisse plaats waar ik me even onwelkom en slecht voel als in iedere andere (uiterst) rechtse club.' Een rondgang door Google (waar Ronsmans ongetwijfeld ook tegen is, tegen Google), leert dat we hier van doen hebben met een aardige variant van de surrealistisch georiënteerde brompot. Ik had nog niet eerder van hem gehoord, maar vind hem nu al sympathiek; ook al noemt hij mijn (uiterst) rechts.
Op zijn website publiceert Hans Kloos een teruggevonden column/ingezonden brief over respect. Hij begint zo: 'Dat taalgebruik en wereldbeeld geen één op één relatie kennen, is genoegzaam bekend, maar ook dat de twee wel degelijk nauw verbonden zijn. Het "wat je zegt, dat ben jezelf" gaat verder dan het gescheld van kinderen op het schoolplein.' Hier staat de hele - fraaie en actuele - tekst.
Jeroen Mettes begint op zijn weblog met een bespreking van de nieuwe bundel van Corja Bekius maar tapt al snel uit een ander vaatje en spaart daarbij de roede niet. Nou, wat zijn we allemaal weer lekker bezig, de laatste tijd. Go, Jeroen, go!
Elke tweede zaterdagavond zit menig trouw abonnee van het Meandermagazine al voor haar of zijn mailbox te wachten tot het nieuwe nummer van dit onvolprezen e-zine binnen komt reutelen. Tuurlijk: ik heb er wel eens lelijke dingen over gezegd, over dit heerlijke krantje, maar dat is flauw, en naast de zaak, en ik doe er die goeierds van de redactie onrecht mee. Dat mag ook eens gezegd zijn. Daarom geef ik nu het woord aan een van mijn trouwe lezers: Nanne Nauta. Kan hij het gezeur tijdelijk van mij overnemen.
'Boeiend beleid toch bij Meander. Ik citeer uit de voorwaarden:
0. Je kunt een gedicht alleen aanbieden voor publicatie via http://meandermagazine.net/kopij
0. Vul niet meer dan één gedicht in (en wacht met het insturen van nieuw werk tot je hebt gehoord of je eerdere inzending wordt gepubliceerd).
Gedichten mogen maximaal 40 regels lang zijn inclusief witregels.
Het nut van een maximale lengte als voorwaarde ontgaat me, maat goed het staat er. Die te controleren lijkt niet heel moeilijk. Maar dan plaatsen ze het volgende gedicht van Erwin Vogelezang dat zo begint:
'even onder ede
bij zaklamplicht de sporen volgen
van kleine dieren (een rups, een duif
een slang) en samen dronken worden
van tegenstrijdige signalen, wijn en rook,
alles wat achteloos van mond tot mond gaat
op zomeravondadem'
En dat zeker meer dan 40 regels lang is. Tellen blijft moeilijk voor al die vrije-verzen-vogels.'
Morgen is er in de Kruidtuin in Leuven een bijzondere poëziemiddag, die wordt gecombineerd met het mij onbekende Tai Chi. Tussen 13.30 en 17.00 uur kunnen jullie luisteren naar de voordrachten van:
Lieve Devijver
Ruth Lasters
Leo Peeraer
X Roelens
Jee Kast (Joost Stockx)
David Troch
Lies Van Gasse
Herlinda Vekemans
Lisette Waterschoot
Pom Wolff
Meer gegevens en programma alhier.
Over twee weken is er nog een middag als bovenstaande, waarover over twee weken meer.
Kijk ik naar Nederland 3, zie ik ineens dat die arme Ramsey Nasr in een oorlogsgebied is verzeild geraakt. We moeten iets doen! Kan het Eregeld van Poetry (dat altijd werd uitgekeerd aan dichters die er niks aan hadden omdat ze toch in de gevangenis zaten) niet eens in ere hersteld, en aan Nasr uitgekeerd? Voor een ticket terug naar huis, naar Antwerpen.
De meeste schrijvers en lezers gaan bij hun activiteiten klakkeloos uit van het auteursprincipe, dat hen vertelt dat elke tekst één auteur heeft. Die auteur schrijft zijn tekst alleen, vanuit de onvervreemdbare eigenheid van zijn persoonlijkheid, waarvan de tekst tot in de kleinste details het stempel draagt.
Ik hoop in de hieraan voorafgaande stukken van dit werkboek te hebben laten zien dat er ontelbaar vele manieren zijn waarop een tekst tot stand kan komen, en dat het aantal personen dat van doorslaggevende invloed is op vorm en inhoud van een tekst vaak veel groter blijkt dan we in eerste instantie aannemen. Echtgenotes, redacteuren, vrienden en vijanden, ze werken mee met een gemak dat wij onprettig en zelfs ethisch onjuist vinden. Een tekst kan wel degelijk geschreven worden door één auteur, die zich ook als auteur opstelt en zelf vindt dat zijn persoonlijkheid erin wordt uitgedrukt. Maar er is geen enkel criterium waaraan dit soort teksten te herkennen zijn. Teksten met meervoudig of diffuus auteurschap zijn niet minder communicatief of minder samenhangend, ze zijn zelfs niet minder persoonlijk. Aan de tekst kan men niet zien hoe die tot stand is gekomen. Dit betekent dat teksten in hoge mate een zelfregulerend karakter hebben: ze zijn in staat hun regels en logica op te leggen aan de auteur(s).
Maar ondanks dat dat zo is, en ondanks dat dat feitelijk algemeen bekend is, blijven wij vasthouden aan het auteursprincipe. Wij vinden het een prettig idee dat er één auteur is. Wij geloven in het primaat van het individu. Net zoals we het een prettig idee vinden dat wij een unieke vingerafdruk hebben (ook al verkiezen we het precies te leven zoals andere mensen, sterker, ook al blijkt het in de praktijk bijzonder moeilijk en onpraktisch anders te leven dan andere mensen) vinden we het idee dat de auteur die wij lezen, de auteur die wij zijn, een volstrekt uniek individu is.
Er is voor het eerst een poll op deze pagina aanwezig. Stemt allen.
Vandaag ben ik even weg. Ik moet namelijk ergens heen. Mijn bezoek heeft te maken met literaire spionage en andere spannende zaken. Later meer.
Philip Hoorne blijft zitten tot Schaterloo.
Frédéric Leroy heeft zo zijn voorkeuren.
Lies van Gasse schrijft op het weblog van Met andere zinnen een verslag van haar Wattou-reis. Zij is, net als Han van der Vegt eerder onder de indruk van de beeldende kunst die er wordt gepresenteerd dan van de poëzie. Kijk op de website van de poëziezomer voor meer info.
Paul Rigolle neemt een welverdiende vakantie. Ik zal hem missen.
Marc Reugebrink en Sven Ariaans zijn nog met vakantie. En ik begin ze te missen.
Op Parlan.doc zet Joris Denoo er flink de sokken in.
Morgen een nieuw Meandermagazine! De spanning stijgt!
Ik citeer: 'Ja, misschien is dat wel het grote probleem met de Nederlandse poëzie en poëziekritiek: de tolerantie van schoonheid. In de beeldende kunst is schoonheid als criterium al losgelaten met het realisme in de negentiende eeuw, en sindsdien is de avant-garde daar de mainstream. Criterium is niet langer het Schone, maar het Nieuwe en het Interessante. (Stel je een mooi stilleven voor in een serieus museum voor hedendaagse kunst; stel je dan een dikke Komrij voor zonder mooie gedichten.)'
Waren er maar meer mooie stillevens in Musea voor hedendaagse kunst!
Jeroen Mettes heeft er het tempo aardig in zitten. Nieuw op Poëzienotities: zijn bespreking van een deel van de meest recente bundel van Huub Beurskens, die Als met een vogeltje heet. Mettes trekt Beurskens vogeltje in elk geval een paar veren uit.
De in Nederland ten onrechte onbekende dichter Joris Denoo is na Coenraed de Waele de tweede dichter die in het zonnetje wordt gezet in de rubriek Parlan.doc op Parlando. Hij blijft ongeveer een maand te gast.
Is Peter Ghyssaert een interessant dichter? Over deze en andere vragen buigt Alain Delmotte zich in een nieuwe recensie op Poëzierapport. Ghyssaerts meest recente bundel en onderwerp van recensie heet Kleine lichamen.
Jules Deelder heeft de ongeveer vijfjaarlijkse Tollensprijs gewonnen. Tollens (1780-1856) kennen jullie, lieve lezers, natuurlijk van klassiekers als Bij het lijkje van een kind en Wien Neerlandsch Bloed, en verder van vele, ellenlange gedichten, die toch heel aardig zijn om te lezen. Op de website van Letteren meer nieuws over de prijs.
Nieuwe gedichten van: Eva Cox, Tine Moniek, Abe de Vries, Philip Hoorne, Frédéric Leroy, Maarten Gulden, Tom Zinger en Peter Wullen.
In Den Haag organiseren ze zich helemaal de tering. Zaterdag is Poëzie aan de Waterkant, want water hebben ze aldaar voldoende. Vele sterren aanwezig, onder wie de Dichter des Vaderlands zelve.
Zaterdag 13 augustus; aanvang 14.00 UUR; entree gratis; theeschenkerij en roeibotenverhuur De WATERKANT; meer info harryzevenbergen@wanadoo.nl
In een recent logcommentaar zegt Jeroen Mettes over het 'leren lezen' van het werk van Geert Buelens: 'Het is eerder zoiets als leren kijken naar een abstract schilderij. En dat leren is in zekere zin het 'ontleren' van een figuratieve blik of, in de literatuur, van een leeshouding die overal een 'diepere betekenis' achter zoekt.' Hij reageert daarmee op een uitspraak van Peter Wullen, die gedeeltes uit Buelens laatste bundel afdoet met 'prietpraat', 'losse flodders' en 'nietszeggende' regels. Wullen verzoekt om gedichten 'waar de lezer wat aan heeft', waarop Mettes de vraag stelt: 'Wanneer hebben we iets aan een gedicht?'
Oote oote boe etc.
Inderdaad, wanneer hebben we iets aan een gedicht? Voor Jan Hanlo was een vers, en dus ook zijn 'Oote' de 'zorgvuldigste expressie van wat men heeft willen uiten'. De vele zorg die hij aan 'Oote' blijkbaar heeft besteed, geldt in elk geval niet 'de inhoudelijke betekenis' van het gedicht, want dat heeft het niet. 'Vraag me niet wat ik bedoeld heb,' zegt Hanlo, 'want dan ga ik het u nog eens voorlezen, en vraag me niet wat het is. Want het is doodgewoon Oote. Oote oote boe etc.' Desondanks is 'Oote' een bekend gedicht, niet vanwege de inhoudelijke betekenis dus of zijn vorm, maar vanwege het 'statement' dat Hanlo er mee maakte: de volledige ontzetting, bevrijding van het gedicht.
Is 'Oote' daarmee zelf een goed gedicht? Nee. Wel uitermate effectief. Het leidde zelfs tot kamervragen. Hebben we iets aan dit gedicht? Jazeker. Hanlo noemde het ooit een 'Dada-gedicht'. De moderne kunst zou zich zonder Dada ongetwijfeld anders hebben ontwikkeld. Dada provoceerde het in die tijd gangbare idealistisch-ethische kunstbegrip, vocht onder meer voor een andere 'kijk- en leeshouding' ten opzichte van de cultuur en de kunst. Vooral vanuit dat oogpunt bezien, kan ik abstracte en experimentele kunst waarderen, meestal niet vanwege de inhoudelijke betekenis of de esthetische aandoening die ik eraan overhoud. Het belang van kunst ligt in haar representatie van de innerlijke beleving of onze waarneming van de uiterlijke wereld alsmede in de esthetische ervaring (in al haar geledingen) die zij op kan roepen. Kunstwerken beïnvloeden de 'mind' en daarmee indirect veel van ons doen en laten, van de constructie van het plastic bekertje uit de koffieautomaat tot aan de gedragingen van politici. Inderdaad, poëzie kan er toe doen.
Ik sluit me aan bij Jeroen Mettes wanneer hij beweert dat verschillende gedichten ook tot verschillende leeshoudingen nopen, waardoor om uiteenlopende redenen waardering voor een vers kan worden opgevat. Vanwege ritmische of rijmende schoonheid, vanwege een verrassende wending of de krachtige beelden die worden opgeroepen, vanwege een dieper inzicht dat wellicht wordt verschaft. Maar nooit vanwege nietszeggende regels. Die dienen rücksichtslos uit een gedicht te worden gesneden. Daarin heeft Peter Wullen, geloof ik, het grootste gelijk van de wereld.
Doch, dan zou 'Oote' niet hebben bestaan.
A.T. van 't Hof deed op zijn weblog een klein onderzoekje naar de bezoekerscijfers van poëzielogs. Daaruit blijkt dat... dit weblog zou kunnen uitgroeien tot een wel erg goed bezocht weblog. Sterker, daaruit blijkt dat dit weblog al aardig goed wórdt bezocht. Ach, een mens zou ervan gaan blozen. Lees Van 't Hofs onderzoek maar even. Hij schrijft onder meer: 'Bij een gelijkblijvend aantal pageviews per maand zouden 1hundred1 en de Contrabas in 3 jaar tijd respectievelijk circa 50.000 en 460.000 pageviews behalen. Dit betekent dat de Contrabas in potentie tot een weblog kan uitgroeien dat het meest gelezen poëzie weblog van de V.S. naar de kroon steekt! Dat zou toch wel een opmerkelijke prestatie zijn.' Zo is het. Ik ga vast aan de champagne.
Herlinda Vekemans (°1961) werkt aan het Interfacultair Instituut voor Levende Talen van de K.U.Leuven en geeft er cursussen medisch en academisch Engels aan studenten en biomedische onderzoekers. Ze publiceerde gedichten in De Revisor, DWB, En er is, Poëziekrant en op Rottend Staal. De eerstvolgende publicatie is in Freespace Nieuwzuid. Haar debuutbundel Versneden verschijnt later dit jaar bij het Poëziecentrum. Een andere bundel over leven en werk van D.D. Sjostakovitsj ligt al een paar jaar te wachten op het feestjaar van deze componist in 2006. Het gedicht 'Attaca' verscheen eerder in DWB:
Attaca
de postbode viel als eerste de straten leeg geschud de deuren klepperden ik wachtte tot de muren weer muren werden een grote hand scharrelde ik dook weg en bleef 's nachts ging ik je zoeken buiten de wereld ik zoende je mond en ogen en oren verlamd al ik sleepte je zwaar en 's morgens pas kreeg ik je over de rand van de wereld en
O
allesisveranderdikhebmeverstopt
En je ouders?
andere pruik andere kleren ze hebben de bakkerswinkel schuilen het wordt dag
Hier onder de trap.
de postbode is weg hij is weer binnen als kruidenier
Aha. En?
dan hebben we geen papier
We zien wel. Het behang bijvoorbeeld.
en als er vandaag weer geschud wordt
's veilig hier. Slapen nu, kom maar.
maar niet vast
oren en ogen osmotisch
wat stroomt neigt na breken en schudden
nog naar de zee
fragmenten kijken
bijvoorbeeld (da capo)
Jeroen Mettes blijft nog even bij de B en wel bij de nieuwe Buelens.
Tussendoor: een bezoek aan Watou.
Poëziezomer Watou wordt elk jaar samengesteld onder leiding van Gwij Mandelinck, met poëzie en beeldende kunst overal in het grensdorpje Watou. Dit jaar heeft de zomer als thema, 'Nous le passage'. Men wilde de (nabijgelegen) taalgrens eens oversteken, en heeft daartoe enkele Franse gedichten in het dorp opgenomen. De folder vermeldt: 'Met de opheffing van die 'oude' tegenstellingen en van de al te geijkte betekenissen komt een ander fenomeen in de plaats: de verschuiving, de mobiliteit.'
Gelukkig verkeer ik voor mijn bezoek in goed gezelschap, anders zou deze dag mij bijzonder zwaar zijn gevallen. De grens die het vaakst wordt overschreden in de poëzie van Watou is de dood. De enige mobiliteit is die van een eerbiedwaardige lijkstoet.
Neem alleen al de vormgeving, van architect Koen Van Synghel. Hij heeft twee manieren ontworpen om de gedichten weer te geven. De ene is een manshoge, meestal zwarte kunststoffen plaat, waarin de tekst van het gedicht oplicht. Dit soort platen liggen op de grond, en het kan aan mij leggen, maar ik denk dan, een grafzerk. Het oplichten en weer uitdoven van de tekst drukt ons eens te meer met de neus op de vergankelijkheid. De tweede variant hangt aan de muur. Het gedicht is op doorzichtig kunststof gedrukt, en voorzien van een breed zwart kader. Het kan aan mij liggen, maar ik denk dan, een rouwrand.
En de gedichten voegen zich gewillig naar deze setting. De dood is een legitiem thema voor poëzie, dat erken ik. Er zijn veel mensen die zeggen dat de dood een onvermijdelijk thema van poëzie is. Afgezien van het feit dat dat klinkklare nonsens is, kan ik die mening meestal best tolereren. Maar de zelfgenoegzaamheid, de gemakzucht, de slapheid waarmee de gedichten op Watou over de dood gaan, daar kan ik niet tegen. De dood is daarin geen thema meer, het is een sjibbolet voor 'goede', 'diepe', 'inhoudsvolle' poëzie geworden, waarover niemand meer nadenkt.
De beeldende kunst is een verademing.
Aan het eind van de dag weet is zeker dat ik niet van poëzie houd.
Het is de eerste keer dat ik in Deventer optreed. Bij het station vliegt een vrouw op me af. Badge. T-shirt van het festival. Buiten adem. Bent u Joost Zwagerman? Ik zou willen dat ik zijn haardos had. En toch: het blijkt een goed georganiseerd festival te zijn, professioneel en easy going. De dichters worden ontvangen in een van de woonhuizen die zich gedurende deze dag midden op het festivalterrein bevinden (Het Tuinfeest is in feite een straatfestival). Moeder, oma, zoontje in de huiskamer. Ga hier rustig naar de w.c., laat rustig je tas en paraplu staan, wij zullen erop letten, wil je wat drinken?
Vast onderdeel van het festival is de signeersessie. Elk uur zit een aantal dichters aan een tafeltje in een party-tent. Hier wordt het onderscheid tussen enerzijds beroemd en populair en anderzijds minder bekend of minder geliefd meedogenloos duidelijk. Zo kan ik -- op een enkele gesigneerde bundel na -- rustig toekijken hoe mijn buurman op beminnelijke wijze enige tientallen exemplaren van zijn kloeke verzamelbundel -- mooi anachronistisch vormgegeven -- van een handtekening voorziet. Een handtekening van geoefende, kalligrafische kwaliteit, zie ik. Het is duidelijk: dit tafeltje is van Jean Pierre Rawie. En zo was dat tafeltje eerder al van Kopland, meldt Philip Hoorne mij. Deelname aan deze 'signeersessie' is voor de meesten van de aanwezige dichters een heilzame oefening in ego-beteugeling.
En toch, het onderscheid tussen beroemd en niet beroemd verdwijnt bij de optredens. Het festival kiest ervoor om elke dichter minimaal twee keer te laten optreden. Een goede keuze, want het maakt het publiek minder jachtig. Als men Kopland of Rawie eenmaal gehoord heeft, schuift men graag aan bij de minder bekende dichter. En zo sta ik tot mijn aangename verrassing twee maal voor een behoorlijk groot publiek. Een zeer aandachtig publiek ook.
Omdat het festival in de open lucht plaatsvindt en omdat de zomer herfstachtige trekken vertoont, valt er opeens regen op mijn toehoorders. In één vloeiende beweging steken tientallen mensen hun paraplu op, precies na de slotregel van mijn eerste gedicht. Een seconde lang zie ik mijn publiek niet meer. Ik zie alleen nog schermen voor me. Een fractie van een seconde aarzel ik. Is dit paraplu of parapoëzie?
© Paul Janssen.
Open Stal is een kunstmanifestatie waaraan in totaal 39 kunstenaars deelnemen op verschillende locaties (zoals garages, scholen, huiskamers, de Kerk en buitenplaatsen) in het dorp Oldeberkoop. Trix Giebels en Emmie Muller presenteren daar de installatie 'Wit versus Zwart'. Muller verzorgt het beeldende gedeelte, Giebels tekende voor het gedicht 'Wit versus zwart', dat op de website van Rik Andreae in zijn geheel te lezen is en in Oldeberkoop via luidsprekers te beluisteren.
Open Stal is geopend tot en met 28 augustus 2005; dagelijks van 13.00 - 18.00 uur; toegang (inclusief catalogus): € 5
In september start de 4de editie van de VTB-VAB poëziewedstrijd voor jong en oud. Aldus werd mij bericht door Frank Buyens (een van de leidende krachten achter de jaarlijkse Opwijkse Paardenprocessie, maar dit terzijde). Inzendingen kan men toesturen vanaf 1 september 2005 tot en met 15 januari 2006.
Buyens 'Op basis van de vorige edities blijven wij geloven dat er echt een grote interesse bestaat voor deze wedstrijd en zouden opnieuw graag de bekroonde gedichten bundelen en publiceren.
De gedichten worden beoordeeld door een onafhankelijke en vakkundige jury. Tevens wordt er een mooie prijzenpot voorzien.'
Voor het regelement en meer informatie kunnen jullie terecht op de website van VTB Opwijk.
Jeroen Mettes publiceert op zijn op zijn weblog een werkelijk hartverwarmend pleidooi voor academische dichters. Zo mooi als Mettes het zegt, had een academische dichter het bijna niet kunnen zeggen.
In Schotland is een heuse Poetry Boy Band opgestaan. Leuk. Is dat niet iets voor Nederland? Kandidaten: Jan-Willem Anker, Sieger Baljon, Guido van der Wolk en Maarten Das. De nobelste taak, het managerschap, reserveer ik voor mijzelf.
Met dank aan Harry Zevenbergen.
Dick Metselaar is dus de nieuwe, of eerste, stadsdichter van Deventer. Over zijn gedicht 'Foto' zegt de jury: 'Het gedicht steekt knap in elkaar, emotioneert, het onderwerp spreekt aan, met name de verbinding tussen heden en dat grootse verleden. In weinig woorden wordt veel opgeroepen.'
Het winnende gedicht van Metselaar verwijst naar een SDAP-congres van 1909, gehouden te Deventer. Het is het enige SDAP-congres waar geen foto's van zijn. Op dit congres zijn aanhangers van de groep die tot de linkervleugel behoorden, geroyeerd. Zij richtten vervolgens de communistische partij op, de eerste ter wereld. Dat was dus allemaal te danken aan het Deventer congres).
Metselaar maakt - als ik het goed begrijp - alsnog een foto van een gebeurtenis die ongefotografeerd is gebleven. Ik citeer:
Vervaagd lijkt nu het oude ideaal
van Morgenrood en solidariteit
Het Deventer Congres, waar met kabaal
een nieuwe dag begon; een nieuwe strijd.
Nee, helaas. Dat is het niet. Die strofe zit niet bepaald knap in elkaar, vind ik. Al is Catharina Blaauwendraad een andere mening toegedaan. En of er veel wordt opgeroepen met weinig woorden? Ik betwijfel het. Ondertussen is het verschijnsel 'stadsdichter' weliswaar flink ingeburgerd, maar blijft de kwaliteit van de verschillende stadsdichters erg wisselend. Deze kan in de categorie 'aardig, maar niet briljant'.
Uit De Stentor citeer ik nog een en ander uit een interview met de winnaar: 'Dick Metselaar is iemand die als dichter de vaste vorm aanhoudt. "Dus een gedicht dat rijmt." Hij doet er wel een week over om een gedicht helemaal af te krijgen. "Ik maak het, en sleutel er elke dag weer aan. Heel ambachtelijk. Net zolang tot het goed is. Het kost me negentig procent transpiratie en tien procent inspiratie, zo'n gedicht." Een los verhaal schrijven waarin hij niet zozeer op de techniek van de vorm hoeft te letten, gaat hem vlotter af. "Ik hoef maar een knop om te draaien, en een verhaal voor een openbare voordracht vliegt er bij mij zo uit. Dat
gaat meer op gevoel en emotie."'
(...)
'Bij zijn performance (tijdens de uitreiking, CB) bracht de burgemeester zelf ook nog een gedicht ten gehore. Hij pakte een glas water, stortte de inhoud uit over zijn hoofd en sprak het woord herfst.' Grote hilariteit onder het publiek. Dat - kijkend naar de dreigende wolken die samenpakten - de boodschap op deze zomerse herfstdag maar al te goed begreep.' Hé, de burgemeester 'doet' Lucebert.
